Niet zo lang geleden stond in NRC een grafiek met de ontwikkeling
van de gemiddelde leeftijd sinds de jaren 50. Het verschil tussen mannen en vrouwen
is niets nieuw. De grafiek laat zien een mannen gemiddelde leeftijd van 60 jaar
rond het jaar 1950 en 73 jaar rond het jaar 2010.
Mijn vraag is of we, als mens in de westerse maatschappij, klaar
zijn voor zo een lange leeftijd, zeg 75 jaar. Als ik aan mezelf denk als kind
in de jaren ‘80, was voor een jaar of 15 niets veranderd: wij woonden in
hetzelfde appartement, mijn grootouders werkten zoals altijd in hun eigenen
boerderij met hun kippen, schappen en tomaten, mijn ouders hadden hun baan (één
baan tot hun pensioen), het bos was hetzelfde, iedere lentevakantie wist ik wat
mij te wachten staat, mijn moeder wist wel naar welke faculteit ik later zal
gaan en wat ik zal doen. Geen verassing, geen stress, geen keuze-stress.
Daarna, in 1989, is de Revolutie gekomen, met het kapitalisme
bij geplakt. Voor de zekerheid: ik ben niet principieel tegen kapitalisme,
hoor! In een keer was alles anders. Je moest iets verkopen, je moest geld
maken, je moest je bewijzen, je moest een vak kiezen dat geld zal brengen, het
kwam een beeld van “all or nothing”. Ik wist niet meer wat goed was voor mijn
toekomst, waarom maak ik enige keuzes, mijn lentevakanties waren niet meer
dezelfde.
Als ik nu rond mij kijk, hier in Nederland, zie nog meer
veranderingen bijna ieder moment: regeerakkoord dit, regeerakkoord dat, baan
dit, baan dat, geld, banken, bonussen, crisis, woningmarkt, zorg, etc. Ik ben
niet zo oud maar af en toe heb ik het gevoel dat het me te veel wordt: leren
leven met onzekerheden.
Leren leven met onzekerheden, met veranderingen, zijn wij
als mens in staat om dat te doen? “Vroeger” was dat maar voor 60 jaar, nu voor
75, misschien in de toekomst nog langer. Willen we dat, willen we zo veel
veranderingen in zo een rap tempo in ons leven? Ik praat nu als specie, als
mens, niet als Piet en Janneke.
Ik zelf weet het antwoord niet.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten